İnternet Tarayıcılarının Tarihi
-
İnternet Tarayıcılarının Tarihi
15 yıldır süregelen bu savaşı tüm kapsamıyla bu yazıda inceledik. İşte karşınızda internette yaşanan destansı savaşın öyküsünde ilk perde...
İnternet tarayıcıları,
13 Ekim 2009'dan sonra insanlık tarihindeki 15. Yıldönümlerini kutlayacaklar. Bundan tam 15 yıl önce, Mosaic Comm. Corp. adlı bir firmanın Netscape adlı tarayıcısıyla açılan bu sayfa, hala daha kapanmadı ve uzun yıllar boyunca kapanacağa da benzemiyor. İnternette gezinmek için tarayıcıları kullanan insanoğlu, tüm popüler internet dünyasını bu tarayıcıların üzerine kurdu denilebilir. 
O yıllardan bu zamana
değişen birçok şey oldu. En başta tarayıcıların arabirimleri, kodlamaları baştan aşağı değişti. Ama ana fikir hep aynıkaldı. Bunun sebebi ise, 15 yıl önce Netscape'in, hedefi tam 12'den vurmasıydı diyebiliriz. Netscape ile başlayan macera, kısa süre sonra ufak çaplı bir rekabete büründü. Kim bilebilirdi ki
Netscape ile meydana gelen tarayıcı sektörünün şimdi içerisinde milyon dolarların döndüğü bir sektör haline geleceğini... Netscape ve Internet Explorer arasında başlayan rekabet, artık 4-5 farklı tarayıcıyla birlikte devam ediyor. Üstelik şu andaki mevcut rekabette çok büyük varlık gösteremeyen Netscape de, oldukça iddialı bir şekilde geri döneceğini açıkladı! 13 Ekim 1994 İlk tarayıcı reklamını yayınlayan firma,
Mosaic Communications Corp.adındaki bir firmaydı. Bu firma adını daha sonradan Netscape Communications Corp. olarak değiştirecekti. Firmanın tarayıcısının ismi ise Mosaic Netscape 0.9 olarak duyuruldu. Mosaic'in kodları, NCSAtarafından hazırlandı. Mosaic yardımcı yazarı Marc Andreessen, Netscape'in başındaki ikinci isimdi aynı zamanda. 
Netscape Navigator, 1.0 versiyonunu 1994 Aralık'ının 15'inde yayınladı. İnternet kullanıcıları, tarayıcılarla yeni yeni tanışıyorlardı ve tarayıcıların konseptleri çok farklı geliyordu. Zamanla Netscape'e olan ilgi arttı. Kısa sürede internetteki pazar payı %90'lara ulaştı. Geri kalan ise halen eski teknoloji olan komut bazlı tarayıcılardı. %90'lara ulaşan Pazar payının, günümüzde %1 oranında olduğunu belirtmeden geçemeyeceğiz. 30 Nisan 1995 İnternet trafiği giderek artıyordu. Kullanıcılar da yavaş yavaş tarayıcılara alışmaya başlamıştı. Netscape'in yayınlanışından 6 ay sonra, web trafiği, internetin en önemli trafiği haline gelmişti. NSFNET adı verilen bir firmanın yaptığı araştırma sonuçlarına göre web, internetin %21'lik bir kısmını kaplıyordu ve bu sayı giderek de artacaktı. 
Netscape,
ilk iki yılda 50 milyon kopyaya ulaşacaktı. Bu başarı, şüphesiz ki web'in internet alanında ne kadar önemli olacağının bir göstergesiydi. Dosya aktarım protokolleri ise, trafik akışının %14'ünü kapsamaya başlamıştı. Web, giderek büyüyordu ve buna sadece Netscape aracı olmuştu... 24 Ağustos 1995 Microsoft, internet tarayıcı pazarında artık sesini iyice duyurmak istiyordu. Netscape'in başarısı, firmanın ağzını sulandırmıştı. Tarayıcı piyasasına girmek isteyen Microsoft, Internet Explorer'ın lisansını atın aldı ve 1.0 sürümünü 24 Ağustos 1995'te Windows 95 ile birlikte yayınladı. Internet Explorer, herkes öyle bilse de, aslen Microsoft ürünü değil. Spyglass adlı bir firmadan lisansını alan Microsoft, böylece resmen internet tarayıcı piyasasına girmiş oldu. 
Bu atağından sonra,
14 yıldır Internet Explorer'ın haklarını elinde tutan firma, halen daha tarayıcıyı geliştirmeye devam ediyor. Internet Explorer, tarayıcı piyasasına girdikten 2 yıl sonra, pazar payını %49'a çıkartarakNetscape'ten bayrağı devraldı ve bir daha da bu bayrağı bırakmadı. Netscape'in pazar payı ise %90'lardan, %46'lara geriledi. 1 Ocak 1997 1997 yılına girildiği gün, internet tarayıcı piyasası yeniden hareketlenmeye başladı. Opera adlı Norveç merkezli bir firma, mobil aygıtlar için Internet Opera Yazılımını duyurdu ve Windows platformuiçin hazırladığı ilk internet tarayıcısını da duyurdu. Opera 2.1 adını alan tarayıcı, Opera firmasını, tarayıcı pazarında ufak da olsa bir rol sahibi yapmayı başardı. Çıktığı dönem %1.1'lik bir pazar payı başarısı yakalayan firma, Opera tarayıcısının peşini bırakmamaya kararlıydı. 
Şimdilerde (
1 Eylül 2009) ise Opera, tarayıcısının 10. versiyonunuyayınladı ve Windows, Mac ve Linux platformlarında toplam 40 milyonüyeye hitap etmeye başladı. Firmanın bir de Opera Mini adında mobil tarayıcısı mevcut ve bu tarayıcı, BlackBerry kullanıcıları dahil tam 30 milyon kişi tarafından kullanılıyor. 23 Şubat 1998 Netscape, eski
şaşalı günlerine geri dönmek için çabalamaya devam etti. Diğer bir yandan ise açık kaynak kodlu yazılımlara verdiği destekle tanındı. 23 Şubat 1998'de de açık kaynak kodlu yazılımlar için Mozilla Projesi'ni resmen başlattı. Bu proje kapsamında, kullanıcılara Internet Explorer gibi, Windows dayatmasıyla değil, özgürce tarayıcı kullanabilme imkanı sağlamak istedi. Bunda başarılı da oldu. Zira gelişimine ön ayak olduğu Firefox adlı tarayıcı milyonlar tarafından kullanılıyor ve Internet Explorer'ın karşısındaki en ciddi rakip olarak gösteriliyor. 
Mozilla Projesi hayata geçirildikten sonra çok şey değişti.Şubat 1998 itibariyle %28'lik bir pazar payına sahip olan Netscape, %69'luk pazar payına sahip Microsoft karşısında savaşı iyice kızıştırmış oldu. 2003 yılında Mozilla Kurumu, bu savaşa bambaşka bir boyutkatacaktı. 18 Mayıs 1998 İnternet tarayıcı tarihindeki
önemli tarihlerden biri de 18 Mayıs 1998'dir. Zira, Amerika Birleşik Devletleri Adalet Bakanlığı, Microsoft'u, tekelcilikyaptığı iddiasıyla mahkemeye çağırdı. Internet Explorer tarayıcısını, Windows işletim sistemlerinin içinde satan Microsoft, bu sebeple kullanıcıları hem Windows kullanmaya, hem de tarayıcı olarak Internet Explorer kullanmaya itiyordu. Bu sebeple açılan davayı Microsoft kaybettive avukat David Boies, 2001 yılında Microsoft ile uzlaşma yoluna gitti. 
Avukat David Boies.
24 Kasım 1998 İnternet tarayıcı dünyasını geliştiren
Netscape, bu tarihte AOL tarafından 4.2 Milyar Dolara satın alındı. Satın alma işlemi, 1999 yılında sona erdiğinde, firmanın değeri 10 Milyar Dolardan fazla ediyordu. Fakat AOL, Netscape'in tarayıcı piyasasında tekrar hareketlenmesinde çok da fazla yardımcı olamadı. AOL'un Netscape'e olan desteği ise uzun bir süre daha devam etti. 
Bu tarihten tam
9 sene sonra, 2007 Aralık'ında, AOL bir açıklama yaptı ve Netscape internet tarayıcılarını daha fazla desteklemeyeceklerinisöyledi. Böylece Netscape yıllar sonra yine tek başına kaldı ve sessizliğe gömüldü. Bu yazı dizisinin devamı önümüzdeki günlerde sizlerle...
-
İnternet Tarayıcılarının Tarihi - Bölüm 2
7 Ocak 2003 Internet Explorer'ın liderliğinde geçen uzunca bir süre, tek tük atılımlar olsa da, hiçbir tarayıcı IE ile boy ölçüşemedi. Bu esnada firmalar boş durmadı ve sağlam işlere imza atmak amacıyla, projeleri için harıl harıl çalıştı. Apple da bu firmalardan biri. Takvim yaprakları 7 Ocak 2003tarihine geldiğinde Apple, Safari adlı tarayıcısının beta sürümünüdünyaya tanıttı. Bu tarayıcı, en başta farklı olduğu için kullanıcının beğenisini kazanmıştı. Mac işletim sistemlerinde standart olarak dağıtılmaya başlanması ise, sadece 6 ay sürmüştü. 
Günümüze döndüğümüzde,
Safari'nin 4. sürüme geldiğini görüyoruz. Tarayıcı pazarındaki rekabette kendine kalıcı yer edinmeyi amaçlayan Safari, halen daha Mac OS X işletim sistemlerinde açık ara en çok tercih edilen tarayıcı konumunda bulunuyor. İlk üç günde Safari 4, tam 11 milyon kere indirildi. Diğer bir yandan Safari 4, 2009 son çeyrek araştırmalarına göre, tarayıcı pazarında yalnızca %1'lik bir kesime sahip. 9 Şubat 2004 Bu tarihi unutamayız. Birçok internet kullanıcısının tarayıcısı, bu tarihten sonra değişmeye yüz tuttu.
Internet Explorer'ın egemenliği biraz olsun azalmaya başladıysa, şüphesiz ki bu Firefox'un başarısından dolayıdır. Netscape'in projesi olarak başlayan ve sonradan kendi başına devam eden Mozilla adlı bağımsız bir kurum, Firefox adlı tarayıcısının beta sürümünü piyasaya sürdü. Kısa sürede de pazar payını arttırdı. O dönem tarayıcı pazarının %87'sini elinde tutan Internet Explorer için o rakipsiz dönemler geride kalmıştı. 
Firefox günden güne popülaritesini arttırmaya devam etti. Günümüzde ise
Firefox'un %19.2'lik bir pazar payı var. Firefox'un tercih edilmesindeki en büyük sebepleri arasında, eklenti desteği ve kullanıcıyı birçok konuda özgür bırakması olarak gösteriliyor. 13 Aralık 2007 Opera, pazar payını korumak için elinden geleni yapmaya devam ediyordu. 2007'nin son haftalarında Opera, Avrupa Komisyonu'na başvurarak, Microsoft'u tekelcilikle suçladı. Microsoft'un, Internet Explorer ürününü Windows işletim sistemleriyle birlikte satmasının, tarayıcı piyasasını kötü etkilediğini iddia eden Opera, böylece Microsoft'a karşıamansız bir mücadeleye girmiş oldu. 
Davalar sonuçlanmadığı gibi, halen daha devam etmekte. Avrupa Komisyonu, en iyi ihtimalle
2009 sonunda davanın sonuçlanacağını geçtiğimiz günlerde açıkladı. 14 Ocak 2008 Güvenlik ile ilgili sorunlar, bilgisayar sektörünün her alanında kendini göstermeye başladı. Buna önlem olarak güvenlik yazılımları da büyük değişikliklere gitmeye karar verdi ve yazılımlarının güçlerini giderek daha da arttırdılar. 14 Ocak 2008'de ilk defa SANS firmasının hazırladığı en tehlikeli 10 sanal atak listesinde tarayıcılar kendilerine yer buldu. Zararlı yazılım parçacıkları, tarayıcılardaki açıklardan faydalanarak, kullanıcının sistemine sızıyor ve sisteme zarar veriyordu. 
Bu durum karşısında, tarayıcıların daha da güvenli olması gerekliliği ortaya çıktı. Dolayısıyla birçok tarayıcı,
güvenlik çözümleri hazırlamaya başladı. Kullanıcıların, hangi tarayıcıyı seçmelerine karar vermeleri için artık bir kriterleri daha vardı: Tarayıcının güvenliği 2 Eylül 2008 Bu tarihte, birçok kişinin beklediği bir gelişme gerçekleşti. İnternet devi
Google, kendi internet tarayıcısını piyasaya sürdü. Google Chrome adını verdiği tarayıcı, bir anda en popüler tarayıcılardan biri haline geldi. Gerek sade tasarımı (her zamanki Google mantığı), gerekse işlevselliği, Chrome'un gelecek vadeden bir tarayıcı olduğunun altını çiziyordu adeta. Google, Chrome'un geliştirici versiyonunu Macintosh ve Linux platformları için hazırladı ve 2009 Haziran'ında dağıtmaya başladı. 
Yine günümüze dönersek; Google Chrome şu anda
3. sürümüylekullanıcılarına hizmet veriyor. Google, tarayıcının bu versiyonunda daha hızlı bir tarayıcı sunuyor. Tasarım olarak da gereksiz tüm katmanlardan kurtulan Chrome internette gezinmek için kullanıcıya en pratik çözümü sunuyor. Pazardaki payı ise %3.7. Bu, düşük bir değer olarak görülebilir, fakat yeni bir tarayıcı için oldukça iyi bir değer olduğunu söylememiz gerekiyor.. 19 Mart 2009 Microsoft, rakiplerinin bir bir güçlenmesiyle birlikte Internet Explorer tarayıcısında köklü değişikliklere gitmeye karar verdi. 19 Mart 2009'da da Internet Explorer'ın 8. sürümünü yayınladı. Bu versiyon ile birlikte Microsoft, Internet Explorer 8'in gelmiş geçmiş en hızlı sürümü olduğunu iddia etse de, dağıtımının üzerinden çok geçmeden hız sorunları tekrardan kendini göstermeye başlamıştı bile. 
Internet Explorer 8 ile birlikte gelen yeniliklerden biri de,
InPrivate gezmeözelliğiydi. Tarayıcıların güvenliğinin son derece önemli olduğunun iyice idrak edilmesinden sonra, güvenli tarayıcı arayanların oldukça işine yarayan InPrivate özelliği, halk arasında " Porno Modu" olarak da biliniyor. Microsoft, IE 8 girişimiyle birlikte piyasadaki payını %68 dolaylarındatutmayı başardı. 30 Haziran 2009 Mozilla, Internet Explorer'ı tahtından edebilecek tek tarayıcı olarak bilinen Firefox tarayıcısını geliştirmeye devam ediyordu. Bu amaç doğrultusunda, 30 Haziran 2009'da tarayıcısının son versiyonunu yayınladı. Firefox 3.5, Chrome ve Safari ile birlikte kıyasıya bir rekabete girmiş oldu. Zira bu iki tarayıcının da pazar payı giderek artıyordu. En hızlı tarayıcı olmasa da, Firefox 3.5 dünya genelinde bir hayli beğenildi. 
Firefox 3.5, Firefox serisine sonunda
Private gezme özelliğini dahil etti. Firefox bu konuda biraz geç kaldı denilebilir, zira o dönemde Safari, Chrome ve Internet Explorer hali hazırda bu özelliğe sahiplerdi. Mozilla'nın açıkladığı sayılara göre, 300 milyondan fazla kullanıcı, Firefox kullanıyor 13 Ağustos 2009 Netscape efsanesi, tarihin tozlu sayfaları arasındaki yerini beğenmemiş olacak ki, AOL'den ayrıldıktan sonra içlerine kapanarak, yeni projelerle ortaya çıkmaya hazırlanıyordu. Artık bu projenin ne olduğunu bizler de biliyoruz: RockMelt! Netscape, yeni bir tarayıcıyla birlikte piyasaya dönme arzusuyla yanıp tutuştuğunu açıkladığında yapraklar 13 Ağustos 2009'u gösteriyordu. 
İşin aslı, tarayıcı
NCSA Mosaic projesinin lideri ve Netscape'in kurucusu Marc Andreessen'ın desteklediği bağımsız bir proje. Fakat Marc Andreessen ismi, Netscape ile bütünleşmiş olduğundan, çeşitli yerlerde Netscape'in taryaıcısı olarak anılmaya devam ediyor. RockMelt'i diğerlerinden ayıran en önemli özellik, Facebook gibi sosyal ağ sitelerineentegre edilmiş bir şekilde dağıtılacak olması. Dolayısıyla sosyal ağlarda çok vakit geçiren kullanıcıların, RockMelt'i kullanması için, bir sebepleri daha olacak.. -
Netscape gelsin Chrome la yarıştıracam hangisi hızlıysa onu kullanacam.2003-2005 te kullandım bugünkü chrome un aynısıydı.diğerlerine gerek yok firefox tan bile soğudum chrome çıktığından beri.
-
acıdım la netscape e ..Valla :)
firefox-chrome arasında gidip geliyorum..Explorer neden bu kadar kullanılıyor bilmiyorum.Oysa biraz internetle içli dışlı olanlar firefoxa geçiveriyor
-
zumsuk bunu yazdı:
-----------------------------acıdım la netscape e ..Valla :)
firefox-chrome arasında gidip geliyorum..Explorer neden bu kadar kullanılıyor bilmiyorum.Oysa biraz internetle içli dışlı olanlar firefoxa geçiveriyor
-----------------------------1 - interet explorer işletim sistemi ile beraber geldiği için
2 - herkez internet tarayıcısını değiştirmediği için (bilmiyorlar yada gerek duymuyorlar)
3 - bilinçli bilgisayar kullanıcısı az olduğu için her eve bir pc denildi al sana her evde bir pc var internet explorer msn ve birkaç mp3
bilgisayar nedir niye kullanıyorsun denirse cvp ları bunlar
+ olarak benim için herşey hız ve sadeliktir firefox çok kasıyor bana eklenti filan demeyin eklentisiz de kasıyor
opera çok güzel chrome dan önce opera kullanıyordum
chrome ve opera şuan en sevdiğim tarayıcılar safaride güzel ama alışık deilim kendimi de apple ürünlerine kaptırmak istemiyorum
chrome da çok büyük bir potansiyel var
diğer yandan netscape geri dönüş yapacağını söylüyor bakalim neler olucak
-
Pazarı sen kur cartel düşünce malı götürsün tam bu dünya ya göre bir haber.Şu an açık kaynak mimarı netsacpae dahil olmak üzere safariyi saymıyorum ama bu oyuncu yine potayı dışardan besler diğer açık kaynak savunucusu Google da bu işte bence voleyi vurabilir.İnternetin agabeyi google chrome ile bu işi de bi şekilde becerecek.çünkü interneti yönlendiriyor google.
-
netscape'e yanmamak mükmkü değil ama kendi kaşındı
son sürümleri çok karışıktı heryerde butonlar vardı menüler çok doluydu ama boştu
tamam bunları hep daha kullanışlı olsun diye koydular ama şu an chrome'dan yazıyorum ve nerdeyse hiçbir buton olmamasına rağmen daha kullanışlı
firefox da ciddi anlamda ileri götürdü tarayıcı işini
sırf sekmeleri hayatımıza sokması yeter :S
ie firefoxu vindoz linuxu ciddi anlamda takip ediyor zaten bunu kendim görüp inandım
-
Harbiden firefox sayesinde sekmeler ile tanıştık. Çok faydalı bi özellik. İnternet explorer tekelcilikle suçlanıp mahkemelik olmustu. Tekelciliğe herkesten daha çok karşıyım ama microsoft o kaybettiği davada haklıydı bence.
Edit:
Sekmeli özelliğini tarayıcıların ilk kez kullandığı tarihler.
- Netcaptor (1998)
- IBrowser (1999)
- Mozilla Application Suite 'e eklenti yoluyla (2000)
- Opera (2000)
- Mozilla Application Suite (2001)
- Konqueror (2003)
- Safari (2003)
- Internet Explorer 7 (2006)
-
not: firefox ilk sekmeli tarayıcı değildir ancak internet explorere ın karşısına çıkan en dişli ve fonksiyonel tarayıcı idi (eklenti desteği ile netscape in yıllar önce yaptığı evrimi bir sonraki aşamasına geçirdi)
netcaptor yada netscape ilk sekmeli tarayıcılar diye biliyorum ki ben ilk firefox çıktığında kullandığımda opera da da sekme vardı
-
bölüm 2 eklendi
