Forum
Aktif konular
Üyeler
Kurallar
Arama
Tahribat.com Forumları 
Müzik & Sinema & Tiyatro & Kitap & Televizyon & Seminerler & Edebiyat 
Mirza Alekber Sabir - 1862 / 1911 (Şair Tanıtımı) Mirza Alekber Sabir - 1862 / 1911 (Şair Tanıtımı)
-
Sabir, Mirza Elekber Zeynelabidin oğlü Tahirzade (Azerbaycan alfabesi: Mirzə Ələkbər Zeynalabdin oğlu Tahirzadə) - Azerbaycan şairi, yeni satrik akımın kurucusudur.
"Sabir" sabr eden, sabırlı anlamı taşır.
Tüccar olan babası oğlunu din adamı gibi görmek istiyordu ve 7 yaşında mollahaneye verildi. İlk şiirini 8 yaşında yazdı. 1874'de Seyid Ezim Şirvani'nin Şamahı'da açtığı yeni usûl-i cedid okulunda tahsil gördü.
Bir süre Aşkabat, Buhara, Semerkand, Merv, Horasan şehirlerinde yaşadı. 1903'de Tiflis'te, "Şark-i Rus" gazetesinde ilk şiiri yayınlandı. Bu aynı zamanda Sabir'in yazdığı sosyal işerikli ilk şiirdi.
1906'da Celil Memmedkuluzade'nin başyazarlığında Tiflis'te "Molla Nesreddin" mizahi dergisi çıkmağa başladı ve Sabir'in edebî başarısının ortaya çıkması da bu dergide yayınlattığı mizahî şiirleri ile gerçekleşti. "Hophop", "Ağlar güleyen", "Abunasr Şeybani", "Boynuburuk", "Sevdayi" ve diğer takma adları ile 1906-1911 yıllarda yayınlanan ve geriliği, cehaleti kamçılayan bu satirik şiirler ateş gibi yakıcıydı ve Azeri şiiri tarihinde yeni bir devrin başlangıcı oldu.
1908'de Şamahı'da "Ümid" adlanan okul açtı, 1910'da Bakü'ye göçerek Balahanı okulunda öğretmenlik yaptı. Ağır hasta olan şair aynı ilde tedavi için Tiflis'e gitti, ancak artık tedaviye geç kalındığından Şamahı'ya getirildi ve 12 Temmuz 1911'de burada 49 yaşında hayattan göçtü. "Şahi Hendan" mezarlığında defnedildi.
Sağlığında hiçbir kitabı basılmadı. Ölümünden sonra 1912 yılında bir çok Azerbaycan aydınlarının müşterek çabalarıyla gün yüzü gören "Hophopname" adlı kitabı kısa bir süre içinde Azerbaycanda çok popüler oldu.
Sabirabad şehri ve Sabirabad Rayonu adlarını Sabir'den aldı, Bakü'de ve Şamahı'da heykelleri dikildi.
Bu şairi yayınlamamdaki amaç gerçekten milletimizi ve onun tavırlarını iyi tahlil etmesinden dolayı... şiirlerinden bir kaç parça koydum, umarım beğenilir ve yeni okuyucular elde eder...
Millət necə tarac olur olsun, nə işim var?!
Düşmənlərə möhtac olur olsun, nə işim var?!
Qoy mən tox olum, özgələr ilə nədi karim,
Dünyəvü cahan ac olur olsun, nə işim var?!
Səs salma, yatanlar ayılar, qoy hələ yatsın,
Yatmışları razı deyiləm kimsə oyatsın,
Tək- tək ayılan varsa da, həq dadıma çatsın,
Mən salim olum, cümlə cahan batsa da batsın;
Millət necə tarac olur olsun, nə işim var?!
Düşmənlərə möhtac olur olsun, nə işim var?!
Salma yadıma söhbəti- tarixi – cəhani,
Əyyami- sələfdən demə söz bir də, filani,
Hal isə gətir meyl eləyim dolmanı, nani,
Müstəqbəli görmək nə gərək , ömrdü fani;
Millət necə tarac olur olsun, nə işim var?!
Düşmənlərə möhtac olur olsun, nə işim var?!
Övladi- vıtın qoy hələ avarə dolansın,
Çirkabi- səfalətlə əli, başı bulansın,
Dul övrət isə sailə olsun, oda yansın,
Ancaq mənim avazeyi- şənim ucalansın;
Millət necə tarac olur olsun, nə işim var?!
Düşmənlərə möhtac olur olsun, nə işim var?!
Hər millət edir səfheyi – dünyadə tərəqqi,
Eylər hərə bir mənzili- məvadə tərəqqi,
Yorğan – döşəyimdə düşə gər yadə tərəqqi,
Biz də edərok aləmi- röyadə tərəqqi;
Millət necə tarac olur olsun, nə işim var?!
Düşmənlərə möhtac olur olsun, nə işim var?!Anlamı :
Millet nasil yagmalanirsa yagmalansin, ne isim var?!
Düsmanlara muhtaç olursa olsun, ne isim var?!
Birak ben tok olayim, baskalari ile ne isim var.
Bütün dünya aç olursa olsun, ne isim var?
Ses yapma, uyuyanlar uyanir, birak hele yatsinlar.
Kimsenin yatanlari uyandirmasina razi degilim.
Tek tük uyanan varsa da Allah imdadima yetissin.
Ben selamette olayim, bütün cihan batarsa batsin.Millet nasil yagmalanirsa yagmalansin, ne isim var?!
Düsmanlara muhtaç olursa olsun bana ne?Cihan tarihinin sohbetini hatirama getirme.
Bir de geçmis günlerden söz etme.
Şimdi, ben dolmaya, ekmege meyilliyim (sadece maddî seyler düsünürüm).
Gelecegi görmeye gerek yok, ömür fanidir.Milletnasil yagmalanirsa yagmalansin, ne isim var?!
Düsmanlara muhtaç olursa olsun, ne isim var?!Vatan evladini birak da avare dolassin.
Sefaletin kirli suyunda eli, basi pislensin.
Dul kadin ise dilenci olsun, atese yansin.
Ancak benim söhretim artsin,Millet nasil yagmalanirsa yagmalansin, ne isim var?
Düsmanlara muhtaç olursa olsun, ne isim var?Her millet dünyanin bir safhasindan ilerleme kaydeder.
Herbiri yurt yolunun bir menzilinde ilerleme kaydeder.
Eger uykuda aklima ilerleme gelirse,
Biz de rüya âleminde ilerleriz.
Adəmi adəm eyləyən paradır,
Parasız adəmin üzü qaradır,
Qoy nə əslin, nəcabətin olsun,
Nə nəcibanə halətin olsun,
Baş-ayaq eyb içində olsan da -
Tək bu aləmdə dövlətin olsun;
Adəmi adəm eyləyən paradır,
Parasız adəmin üzü qaradır.
Olmasın fəhmin, əqlin, idrakın,
Var nə qəm, ta ki, vardır əmlakın;
Atəşi-xanə suzi-millət ikən --
Hər kəsin səcdəgahıdır xakın;
Adəmi adəm eyləyən paradır,
Parasız adəmin üzü qaradır.
Olmayır, olmasın da insafın,
Dut qanın şişə içrə əsnafın,
Та ki, var əldə beş puçuq quruşun --
Mötəbərsən gözündə əşrafın;
Parasız adamın yüzü yoktur.
Suretinde de bir gölgen olsun
tek bu alemde devlet arkanda olsun
Parasız adamın yüzü yoktur.
Gama gerek yok, varsa mülkün
Tut şişele kanını, esnafın (esnafın kanını em)
Değerlisin gözünde eşrafın;BİR MECLİSTE ON İKİ KİŞİNİN SOHBETİ
VEKİL : Haksıza haklı deyip çok günaha batmışım.
HEKİM : Derdi teşhis etmeyip hısım akraba ağlatmışım.
TACİR : Ben helal ile haramı birbirine katmışım.
AĞITÇI : Halkın parasın alıp gözlerin ıslatmışım.
DERVİŞ : Nerde bulsam söz açıp bin bir yalan satmışım.
SOFİ : Gece gündüz hak deyip herkesi oynatmışım.
MOLLA : Günde bir fetva verip halkı çok aldatmışım.
BİLGİN : Ümidimi kesmişim, bütün bir uruğu (insanlığı) atmışım.
CAHİL : Ortada keyf eyleyip her merama çatmışım.
ŞAİR : Bülbüle, güle, aşka dair yalanlar fırlatmışım.
HALK : Anlamam bir şey, cehalet uykusuna yatmışım.
GAZETECİ : Ben gazetem dolsun diye yazıyı uzatmışım.
İlber ORTAYLI ; “…İslam dünyasında halkın topladığı bağış ile heykeli dikilen ilk büyük adam.” demiş... doğrudur :)
Umarım okurken zevk alırsınız....
-
cahiller olaraktan araştıralım bakalım hoşuma kaçan yazıları çıkar belki. eyvallah hocam
-
yaşa be hacı
-
MaviGozluDev bunu yazdı
cahiller olaraktan araştıralım bakalım hoşuma kaçan yazıları çıkar belki. eyvallah hocam
eyvallah :) öğrenmenin sınırı yoktur :) bende çok olmadı keşfedeli...
-
pek kimsenin ilgisini çekmedi sanırım :)
Kısayol
Şikayet
Özel Mesaj
Alıntı yap
Cevapla